Автор: Davit mskh

1.Կարդացե՛ք Սահյանի բանաստեղծությունները, վերլուծե՛ք ։

• Անտառում, 
• Մասրենի,
• Անունդ տալիս

Սահյանի այս բանաստեղծությունները տարբեր մտքեր են ցույց տալիս կյանքի մասին։ «Անտառում» երևում է, որ աշխարհում ամեն ինչ շարժման մեջ է, բայց կա նաև մի տեսակ լարվածություն։ «Մասրենի»-ում մասրենին նման է մենակ մարդու, որին չեն գնահատում, բայց նա մնում է ուժեղ։ «Անունդ տալիս»-ում հեղինակը հիշում է իր հայրենիքը և դրա հետ կապված պատկերները։ Այս բանաստեղծություններով Սահյանը ցույց է տալիս, որ կյանքում կա և՛ դժվարություն, և՛ արժեքավոր բաներ, որոնք պետք է նկատել։

2. Ընթերցե՛ք Սահյանի բանաստեղծությունները համացանցից, ընտրե՛ք ձեզ դուր եկածները։ 

3. Բնությունը Սահյանի պոեզիայում։ Ներկայացրե՛ք ձեր մտորումները։ 

Սահյանը կյանքի վերաբերյալ շատ բաներ, համեմատում է բնության հետ՝ սերը, պայքարը, տխրությունը, ուրախությունը և այլն։

Գենային ճարտարագիտություն ․ կլոնավորում։Էջ 77-78

1.Սելեկցիան գիտություն է, որը զբաղվում է բույսերի, կենդանիների և մանրէների նոր, ավելի օգտակար տեսակների ստեղծմամբ՝ ընտրության և խաչասերման միջոցով։

2.Բջջային ճարտարագիտությունը բջիջների կամ հյուսվածքների աճեցումն է լաբորատորիայում, որի միջոցով ստանում են օգտակար նյութեր կամ նոր հատկություններով բջիջներ։

3.Գենային ճարտարագիտությունը թույլ է տալիս փոխանցել գեներ մի օրգանիզմից մյուսին, որպեսզի ստանան նոր, օգտակար հատկանիշներով օրգանիզմներ (օրինակ՝ դեղեր արտադրող մանրէներ)։

4.Կլոնավորման ժամանակ վերցնում են մի օրգանիզմի բջիջ, նրա կորիզը տեղափոխում են ձվաբջջի մեջ, հետո այն զարգացնում են։ Արդյունքում ստացվում է նույն գեներով (նույնական) օրգանիզմ։

Война это одно из самых страшных событий в жизни людей. На протяжении истории люди часто воевали друг с другом, и это всегда приводило к большим потерям и страданиям. Во время войны погибает много невинных людей. Из-за войн многие семьи теряют своих близких. Матери остаются без сыновей, дети без родителей. Это приносит огромную боль и горе. Даже те, кто не участвует в войне, всё равно страдают. Во время войны люди становятся более жестокими и могут забывать о человечности. Но жизнь самое ценное, что есть у человека, и её нельзя отнимать. После войны многим людям тяжело вернуться к нормальной жизни. Я считаю, что самое главное-это сохранять мир. Люди должны стараться понимать друг друга и решать проблемы без войны. Только так можно сделать мир безопасным и счастливым. В конце можно сказать, что война приносит только страдания, а мир это счастье и жизнь. Поэтому нужно делать всё, чтобы сохранить мир на Земле.

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 412;414;416;418

C=2pR=3600p
3600p-360
900-a
a=28,6

l=pR/180*a
7p=36p/180*a
a=35

S=pR^2
25p=pR^2
5=R

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 426-ա,գ,ե; 427-ա,գ;428-ա,գ,ե; 429; 433; 437

ա․4+9+15+2+5=35
35/5=7

գ․3+3+8+8+8+9=39
39/6=6.5

ե․-4-6-1-1+0+3+3+9+6=9
9/9=1

ա․5, 7

գ․7, 9

ա․0, 1, 1, 2, 3, 3, 5, 6
2․5

գ․-9, -6, 0, 3, 3, 7, 8, 12, 15, 19
3+7=10
10/2=5

ե․-4, -4, -2, -1, 0, 4, 9, 12
-0.5

Ոչ

Ամբողջը	80
Մաթեմատիկա	48
Ֆիզիկա	36
Քիմիա	16
Աշխարհագրություն	16
Կենսաբանություն	20

1 տարի հետո 65(8)+68(9)+72(10)

2 տարի հետո 66(8)+65(9)+68(10)

3 տարի հետո 70(8)+66(9)+65(10)

10-րդ դասարան 205

9-րդ դասարան 199

8-րդ դասարան 141

Մոդիֆիկացիոն փոփոխություններ․Էջ՝73-74

1.Մոդիֆիկացիոն փոփոխականությունը օրգանիզմի արտաքին հատկանիշների փոփոխությունն է, որը առաջանում է միջավայրի ազդեցությամբ, բայց գեները չեն փոխվում, ուստի այն չի ժառանգվում։

2.Ամենից հաճախ փոփոխվում են քանակական հատկանիշները, օրինակ՝ հասակը, քաշը, ուժը, բերքատվությունը, աճը

3.Ռեակցիայի նորման նշանակում է, որ սահմաններում կարող է փոխվել հատկանիշը միջավայրի ազդեցությամբ: Այն կախված է օրգանիզմի գենոտիպից (գեներից), և միջավայրի պայմաններից (ջերմաստիճան, սնունդ, լույս և այլն):

Առաջադրանք 1

Խորհրդահայ հասարակության առօրյա կյանքն ու կենցաղը, հասարակական հարաբերությունները /էջ 99-103/

ԱՆՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ՀԱՍԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
Բացատրի՛ր և բնութագրի՛ր
• Ժողովրդի թշնամի • ստալինյան բռնություններ • քաղաքական բռնաճնշումեր • անհատի պաշտամունք
• վախի մթնոլորտ և մատնություն • սովի տարիներ • խրոշչովան ձնհալ • ստիլագներ • հիպիներ • խորհրդային
տուրիզմ • ընդհատակ­յա հասարակական-քաղաքական կազմակերպություններ

ՀԻՄՆԱԿԱՆ
ԳԱՂԱՓԱՐՆԵՐ
ա. Նկարագրի՛ր։ Ի՞նչ փուլերի է բաժանվում խորհրդահայ հասարակության առօրեականության պատմությունը։
Ինչպե՞ս են բնութագրվում 1940-ականները և ի՞նչ փոփոխություններ տեղի ունեցան 1960-1980 ականներին։
1920-ականներից 1930-ականների առաջին կես, 1930-ականների երկրորդ կես 1950-ականների առաջին կես, 1950-ականների երկրորդ կես 1991։
1940-ականները մարդկանց հիշողություններում մնաց որպես սովի տարիներ, բայց 1960-1980 ականներն Հայաստանի համար առաջընթացի տարիներ էին։
բ. Բացատրի՛ր: Քո իսկ հարազատների շրջանում գտի՛ր մարդկանց, որոնք ապրել են ստալինյան բռնությունների
շրջանում կամ կարող են հիշել իրենց ծնողների պատմությունները, զրուցիր նրանց հետ այդ ժամանակների մասին
և վերլուծի՛ր, թե ինչպես էին արտացոլվում ստալինյան բռնությունները մարդկանց առօրյա կյանքում։
Ստալինյան բռնությունները լուրջ ազդեցություն ունեին մարդկանց վրա, ոչ ոք չէր կարող իր կարծիքը ասել, և նույնիսկ լինում էին դեպքեր, երբ երկու մարդ իրար հետ ինչ-որ բանի պատճառով վիճում էին, և նրանցից մեկը ոստիկանությանը ասում էր, որ այն մարդը Սովետի մասին վատ բաներ է խոսացել, և առանձ տեղեկությունը ստուգելու տանում էին այդ մարդուն, չնայած որ նա այդպիսի բան չէր ասել։
գ. Վերլուծի՛ր: Ինքնուրույն ուսումնասիրի՛ր և գտի՛ր մշակույթի, արվեստի և գրականության ներկայացուցիչների, որոնք
Խորհրդային Հայաստանում ճանաչվել են որպես «ժողովրդի թշնամիներ»: Վերլուծի՛ր, թե ինչպես է ազդել այս
ամենը նրանց ազգակցական, մասնագիտական և համայնքային հարաբերությունների վրա։

Ա2
ՔՆՆԱԴԱՏԱԿԱՆ
ՄՏԱԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
1. Ճանաչի՛ր ազդեցությունը: Ինչպե՞ս ազդեց ստալինիզմը հասարակական կյանքի վրա։ Ինչպե՞ս ազդեց արդյունաբերականացումը քաղաքային առօրյա կյանքի և միջավայրի վրա։
Ի՞նչ ազդեցություն թողեց խրուշչյովյան ձնհալը առօրյա և հասարակական կյանքի աշխուժացման փոփոխության վրա։
Զրուցի՛ր ծնողներիդ, այլ հարազտների հետ Խորհրդային Հայաստանից դուրս շրջագայելու անձնական պատմության մասին, եթե այդպիսիք կան, փորձիր պարզել, թե երբ և ինչպես դա հնարավոր դարձավ
Մարդիկ խոսքի ազատություն ընդհանրապես չի եղել։ Մարդիկ վախեցել են նույնիսկ միմյանց հետ շփվել, քանի որ գիտեին, որ կարող է իրենց վրա գործ տային։ Լավն այն էր, որ կառավարիչը խիստ էր և վախ էր տարածում, և գուցե այդ պատճառով իրարից չէին գողանում, պետությունը արդար էր, աշխատատեղեր կային, ցածր խավի մարդիկ համարյա չկային։ Խրուշչովյան ձնհալի ժամանակ միջավայրը փոխվեց, մարդիկ ավելի ազատ էին, իսկ կոկրետ Հայաստանը մի շարք բարեփոխումներ ապրեց։ Խորհրդային Հայաստանից դուրս շրջակայելը հեշտ էր, եթե այդ երկիրը խորհրդային էր։ Ոչ կոմունիստական երկներ գնալը գրեթե անհնարին էր, բայց օրինակ Լեհաստան, Չեխոսլովակիա և այլ կոմունիստական երկներ, բայց դա էլ եր շատ դժվար։ Իմ տատիկը եղել է բանկի գլխավոր տնտեսագետ, և պաշտոնի օգնությամբ նրանք կարողացել են Սովետից դուրս շրջագայել, բայց միայն կոմունիստական երկներ։
2. Ընդհանրացո՛ւ: Նշի՛ր խորհրդային առօրեականության փոփոխությունների վրա ազդող գործոնները։Մատնանշի՛ր
այն գործոնները, որոնց շնորհիվ հնարավոր դարձավ Հայոց ցեղասպանության հուշակոթողի կառուցումը։
Գործոններն այն էր, որ Սովետի ղեկավարը փոխվեց, երկիրը դարձավ ավելի մեղմ, խոսքի ազատությունն ավելի շատ էր։ Քանի որ տասնյակ հազարավոր հայեր ուզում էին հիշատակել ցեղասպանությունը և հետ բերել Թուրքիայի կողմից գրավված տարածքները, 1967 թվականին բացվեց Հայոց ցեղասպանության հուշակոթողը։
3. Գնահատի՛ր։ Խորհրդահայ հասարակության փոփոխությունը 1960-1980 ական թվականներին։
Գտի՛ր քո շրջապատում 1965 թվականի հայոց ցեղասպանության հիսուներորդ տարելիցի զանգվածային ցույցերի
մասնակիցների, զրուցի՛ր նրանց հետ, ուսւոմնասիրի՛ր ժամանակի մամուլի էջերը և գնահատի՛ր, թե ինչ գործոններով էր պայմանավորված նման ցույցերի հնարավորությունը։
1960-1980 ականները Հայաստանի համար բարեփոխումների տարի էր։

ՀԱՎԵԼՅԱԼ ՆՅՈՒԹ
Երևանում ստեղծված ընկերների լուսանկար է՝ «ժողովրդի թշնամիների» ջնջված դեմքերով
Ուսումնասիրի՛ր 99 էջում տեղադրված ընտանեկան լուսանկարը, որտեղ ոմանց դեմքերը ջնջված են։ Դրանք «ժողովրդի թշնամի» որակված ազգականներն ու բարեկամներն էին։ Նկարների տերերի ապահովության համար անհրաժեշտ էր ոչ միայն չշփվել «ժողովրդի թշնամի» ճանաչվածների հետ, այլև մերժել նախկինում նրանց հետ եղած
մերձավորությունն ու դրա մասին հուշն ու վկայությունը։ Շատերն այսպես փորձում էին ապահովագրվել հնարավոր
ձերբակալություններից: Որպես հակահեղափոխականների պատկերներ՝ կարող էին ոչնչացվել նույնիսկ պետական
հրահանգով։ Այսպես՝ 1938 թ. հունվարի 14-ին հատուկ ակտով ոչնչացվեցին Մ. Սարյանի և մի շարք այլ նկարիչների
շուրջ հիսուն կտավներ, գծանկարներ և այլն։

Առաջադրանք 2/էջ 104/

Խորհրդային Հայաստանի մշակույթը

ՀԻՄՆԱԿԱՆ
ԳԱՂԱՓԱՐՆԵՐ
ա. Վելուծի՛ր։ Ինչպե՞ս փոխվեց արվեստը
բռնաճնշումերի տարիներին։
բ. Բացատրի՛ր։ Դիտի՛ր վերը նշված կինոնկարները և բացատրելով ներկայացրո՛ւ դրանցում պատկերված իրադարձությունները։
Ա2 ՔՆՆԱԴԱՏԱԿԱՆ
ՄՏԱԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
1. Մեկնաբանի՛ր։ Ինչո՞ւ են փոփոխվում արվեստին ներկայացվող
պահանջները։
2. Գնահատի՛ր։ Դասընկերներով ուսումնասիրե՛ք խորհրդային
մշակույթի նախապատերազմյան և հետպատերազմյան փու­լերը և քննարկե՛ք դրանց տարբերությունները։

Այսօր ինտերնետը դարձել է իմ կյանքի անբաժանելի մասը։ Այն ոչ միայն զվարճանքի միջոց է, այլև կարևոր գործիք՝ սովորելու, շփվելու և նոր հնարավորություններ բացահայտելու համար։ Ամեն օր ես օգտվում եմ ինտերնետից՝ տարբեր նպատակներով, և դժվար է պատկերացնել կյանքը առանց դրա։

Առաջին հերթին, ինտերնետը ինձ օգնում է կրթության մեջ։ Ես կարող եմ գտնել անհրաժեշտ տեղեկություններ, կատարել տնային աշխատանքներ, դիտել ուսուցողական տեսանյութեր և ավելի լավ հասկանալ դասերը։ Դա ինձ տալիս է հնարավորություն սովորել ոչ միայն դպրոցում, այլև ինքնուրույն՝ ցանկացած ժամանակ։

Բացի այդ, ինտերնետը հեշտացնում է շփումը մարդկանց հետ։ Ես կարող եմ կապ պահպանել ընկերներիս և հարազատներիս հետ, նույնիսկ եթե նրանք հեռու են։ Սոցիալական ցանցերը և հաղորդագրությունների հավելվածները դարձրել են շփումը արագ և հարմար։

Սակայն ինտերնետն ունի նաև իր բացասական կողմերը։ Երբեմն մարդիկ շատ ժամանակ են անցկացնում առցանց և մոռանում իրական կյանքի մասին։ Կարևոր է ճիշտ օգտագործել ինտերնետը և չկորցնել ժամանակը անօգուտ զբաղմունքների վրա։

Ընդհանուր առմամբ, ինտերնետը մեծ դեր ունի իմ կյանքում։ Եթե այն օգտագործվի խելամիտ ձևով, այն կարող է լինել շատ օգտակար և օգնել զարգանալ, սովորել և կապ պահպանել աշխարհի հետ։

Կարդացե՛ք Հրանտ Մաթևոսյանի ,,Կանաչ դաշտը,, ստեղծագործությունը։

1. Համառոտ, հինգ-վեց նախադասությամբ ներկայացրե՛ք ստեղծագործություն սյուժեն։

Պատմությունը մի քուռակի ու նրա մոր մասին է։ Մի օր կայծակի ժամանակ քուռակը վախենում է, բայց հետո հանգստանում է մոր կողքին։ Ամեն ինչ խաղաղ է թվում, բայց մայրը զգում է վտանգ։ Հանկարծ հայտնվում է գայլը և հարձակվում է քուռակի վրա։ Մայրը փորձում է փրկել իր քուռակին և երկար կռվում է գայլի դեմ։ Վերջում շները գալիս են ու գայլին վանում են, բայց մայրը մահանում է, իսկ քուռակը մնում է առանց մայր։

2. Ի՞նչ է ցանկացել ցույց տալ հեղինակը, գրի՛ր քո մտորումները վերջաբանի վերաբերյալ։

3. Ի՞նչ է նշանակում պայքար, մեկնաբանի՛ր, բառարանից դո՛ւրս գրիր բառի հոմանիշները։

Պայքար նշանակում է փորձել հաղթելահարել ինչ-որ դժվարություն, կամ ինչ-որ մեկին պաշտպանել։
Կռիվ, մարտնչում

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 423-ա,գ,ե,է; 424-ա,գ;425-ա,գ,ե,է

ա․այո

գ․ոչ

ե․ոչ

է․ոչ

ա․ոչ

գ․ոչ

ա․S=a1/1-q=1/4/5=5/4

գ․S=a1/1-q=-2/0.8=-2.5

ե․S=a1/1-q=14

է․S=a1/1-q=-16/3