День: 26 февраля 2025

 Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

1. Տրված նախադասությունները դարձրո՛ւ ժխտական: Ուշադրություն դարձրո՛ւ ընդգծված դերանուններին և մակբայներին:

Բոլոր մարդիկ վազում էին հոսանքի ուղղությամբ:-Ոչ ոք չէր վազում հոսանքի ուղղությամբ:
Այդպիսի երևույթները բավականին հաճախ են նկատվում:-Այդպիսի երևույթները բավականին հաճախ չեն նկատվում:
 Լիովին հնարավոր է ուրիշ վայրերում էլ կիրառել նման միջոցառումներ:-Լիովին հնարավոր չէ ուրիշ վայրերում էլ կիրառել նման միջոցառումներ:
Քամին դեռ փչում էր:-Քամին էլ չէր փչում:
Ինչ-որ մեկը լուսամուտներին թուղթ էր կպցրել:-Ոչ ոք լուսամուտներին թուղթ չէր կպցրել:
Պատերազմը քայքայել էր ամբողջ տնտեսությունը:-Պատերազմը չէր քայքայել ամբողջ տնտեսությունը:
Այստեղ տարվա բոլոր տեղումները լինում են միայն գարնանը:-Այստեղ տարվա ոչ մի տեղումներ չեն լինում միայն գարնանը:

2. Տրված նախադասությունները դարձրո´ւ հաստատական: Ուշադրությո´ւն դարձրու ժխտական դերանուններին հ մակբայներին:

Ոչ մի հնար նրան չէր օգնի կրճատելու ժամանակը:-Ցանկացած հնար նրան կօգներ կրճատել ժամանակը։ 
Ոչ մի առագաստանավ քամուն հակառակ շարժվել չի կարող:-Ցանկացած առագաստանավ կարող է քամուն հակառակ շարժվել:
 Ոչ ոք զբոսնելու ցանկություն չուներ:-Բոլորն էլ զբոսնելու ցանկություն ունեն։ 
Իբր միջատներին թունավորող այդ դեղը բոլորովին վնաս չէր տալու այլ կենդանի էակների:-Իբր միջատներին թունավորող այդ դեղը բոլորովին վնաս էր տալու այլ կենդանի էակների:
Այդ փաստարկներն ամենևին չհամոզեցին մարդկանց:-Այդ փաստարկներն ամենևին համոզեցին մարդկանց:
Ոչ մեկը հիացած չէր այդ փոշով:-Բոլորը հիացած էին այդ փոշով:
Վաղուց ոչինչ չենք լսել այդ մասին:-Վաղուց ամեն ինչ լսել ենք այդ մասին:

Աշխատանք դասարանում

Կապ

1. Դուրս գրի՛ր կապերը:
   Հարյուր իննսուներեք, թե, դու, անշուշտ, դանդաղ, վրա, թութակ, բոլորը, վա՜յ, մասին, հավանաբար, մտերմանալ, հովիվ, որպեսզի, արագ, երրորդ, կացին, ա՜խ, դեղին, ընկերանալ, երկար, կրկնել, է՜, բացի, որովհետև, հնգական:
   Մասին, վրա, բացի:
2. Ընդգծի՛ր կապերը:
   Հայրենիքի համար պետք է պատրաստ լինի ամեն զոհողության:-համար
   Սեղանի վրա դրված էր ծաղկաման, իսկ ծաղկամանի մեջ ծաղիկներ կային:-վրա, մեջ

Կապերն արտահայտում են հոլովական իմաստներ՝ կատարելով հոլովական վերջավորությունների դեր: Օրինակ՝ սեղանի վրա-սեղանին
Չեն հոլովում, նախադասության անդամ չեն դառնում:

3.Ընդգծված բառերը որտե՞ղ են գործածվել որպես կապ, որտե՞ղ` որպես այլ խոսքի մասեր (կապերն ընդգծի՛ր):

Առաջ նա բոլորովին չէր մտածում իր արարքների մասին:
Որոշել էր ծովափ գնալուց առաջ լողալ սովորել:-առաջ
Սեղանի վրա թափթփված թղթերի ու գրքերի մեջ մի կաշեկազմ տետր կար:-վրա, մեջ
Երեսից հասկացա, որ բոլորովին էլ գոհ չէ:

Կապերը դրվում են կապվող գոյականից, դերանունից և գոյականաբար գործածված այլ բառից առաջ կամ հետո. այդ պատճառով էլ կոչվում են նախադրություններ կամ հետադրություններ: Կան մի քանի կապեր, որոնք դրվում են կապվող բառից և՛ առաջ, և՛ հետո, օրինակ՝ բացի Արամից, Արամից բացի….

4. Տրված նախադասությունների մեջ ընդգծի՛ր կապերը, նշի՛ր տեսակը:
   Ձիերի երամակը արածում է կանաչ լանջի տակ:-տակ, հետադրական
   Ամպի տակից ջուր է գալիս…-տակից, հետադրական
   Առանց նրա փաստաթղթերի, չէր կարող դուրս գալ:-Առանց, նախադրություն
5. Ուղղի՛ր սխալները:
   Նվագում է դաշնամուրի վրա:-Դաշնամուր է նվագում:
   Այդ որոշման հետ բոլորը ծանոթացան:-Այդ որոշմանը բոլորը ծանոթացան:
   Կանգնել է մայթի վրա:-Կանգնել է մայթին:
   Ինձ մոտ ոչ մի նորություն չկա:-Ես ոչ մի նորություն չունեմ:
6. Գրի՛ր տրված կապերի կազմությունը՝ դեպի, առ, դեմ, ի հաշիվ, նախքան, ընդդեմ, մեջ, մոտ, ըստ, նկատմամբ:
   Պարզ-առ, դեմ, մեջ, մոտ, ըստ:
   բարդ-դեպի, ի հաշիվ, նախքան, ընդդեմ, նկատմամբ:
7. Կետադրի՛ր նախադասությունները, ուշադրություն դարձրո՛ւ կապերի կետադրությանը:
   Բացի Կարենից բոլորն ընդունեցին իրենց մեղքը:-Բացի Կարենից բոլորն ընդունեցին իրենց մեղքը: (կետադրություն չենք դնում)
   Իբրև ճանաչված վիրաբույժ Սուրենի քեռին մրցակից չուներ:-Իբրև ճանաչված վիրաբույժ՝ Սուրենի քեռին մրցակից չուներ:
   Հերթով ներս էին մտնում և կանգնում նրա բոլոր զինվորները որպես անդավաճան եղբայրներ:-Հերթով ներս էին մտնում և կանգնում նրա բոլոր զինվորները՝ որպես անդավաճան եղբայրներ:

Վաղուց մահացել է Օհան ամին և թաղված է այս ծառի տակ իր սրտի ուզածի համաձայն:-Վաղուց մահացել է Օհան ամին և թաղված է այս ծառի տակ՝ իր սրտի ուզածի համաձայն:

Դասագիրքը՝տես այստեղ:

Փետրվարի 24-ից մարտի 2

• Սրտամկանի ինֆարկտ, առողջ սիրտ,
• Ինսուլտ՝գլխուղեղի կաթված- այս նյութը դասարանում քննարկել ենք․-էՋ 107-110:

Լրացուցիչ աշխատանք․

1. Ինչպե՞ս է առաջանում սրտամկանի ինֆարկտը։

Սրտամկանի ինֆարկտը (հայտնի է նաև որպես սրտի կաթված) առաջանում է, երբ սրտի որևէ հատված արյան հոսքի խանգարման պատճառով մնում է առանց թթվածնի և սննդանյութերի։ Դա սովորաբար տեղի է ունենում պսակաձև զարկերակների խցանման հետևանքով, որն առաջանում է հետևյալ պատճառներով՝

• Աթերոսկլերոզ – զարկերակներում խոլեստերինի և ճարպային նստվածքների (աթերոմա) կուտակում, ինչը նեղացնում է անոթները։
• Թրոմբ (արյան մակարդուկ) – եթե աթերոման ճաքում է, դրա վրա կարող է ձևավորվել արյան մակարդուկ, որը կարող է ամբողջովին փակել զարկերակը։
• Սպազմ – երբ զարկերակը ժամանակավորապես կծկվում է (սեղմվում է), խոչընդոտելով արյան հոսքը։

1. Ինչպե՞ս է առաջանում գլխուղեղի կաթվածը։

Գլխուղեղի կաթվածը տեղի է ունենում, երբ գլխուղեղի արյան մատակարարումը խաթարվում է, ինչը բերում է ուղեղի բջիջների վնասման կամ մահվան։ Կան երկու հիմնական տեսակներ՝

1. Իսխեմիկ ինսուլտ (առավել տարածված) – երբ գլխուղեղի զարկերակները խցանվում են աթերոսկլերոզի, թրոմբի կամ էմբոլիայի պատճառով։
2. Հեմորագիկ ինսուլտ – երբ գլխուղեղում արյունահոսություն է տեղի ունենում զարկերակի պատռման հետևանքով, որը հաճախ պայմանավորված է բարձր ճնշմամբ կամ անևրիզմայով։

Նպատակը․ ճոճանակի թելի երկարությունից տատանումների պարբերության և հաճախության կախվածության պարզաբանումը:

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր․անցքով կամ կեռիկով գնդիկ,թել,ամրակալան՝կցորդիչով և թաթով,վայրկենաչափ կամ վայկենացույց,չափման ժապավեն, մկրատ։

Աշխատանքի ընթացքը․Չափաժապավենով չափեցի 100սմ երկարությամբ թել, մկրատով կտրեցի: Թելից կապեցի կեռիկով մետաղյա գնդիկը(ստացվեց թելավոր  ճոճանակ): Այն կախեցի ամրակալանի կցորթիցիչ, այնպես,որ փոքր-ինչ սեղանից կամ գետնից  բարձր լինի: Չափաժապավենը դրեցի գնդիկի տակ, և գնդիկը շեղեցի հավասարակշռության դիրքից 8-ից  10սմ, և բաց թողեցի, նույն պահին միացրեցի վարկյենաչափը: Չափեցի  40   լրիվ տատանումների ժամանակը,բանաձևերով հաշվեցի տատանումների պարբերությունը և հաճախությունը:

Փորձի արդյունքները՝
l=100սմ T=t/N T=77/40=1,9վ
t=77 վարկյան
ν=N/T=40/1,9=21,1 հց
N=40
————
T,ν-?

Փորձը կրկնեցի՝ կարճացնելով թելը չորս անգամ` 25սմ,տատանումների լայնույթը դարձրեցի 2սմ- ից 3սմ:

Փորձի արդյունքները՝
l=25սմ T=t/N=38վ/40=0,95վ
t=38վ
ν=N/T=40/0,95վ=42,1 հց
N=40
————
T,ν-?

Անել եզրակացություններ՝ ճոճանակի թելի երկարությունիցտատանումների պարբերության և հաճախության կախումների վերաբերյալ։

 Փորձը   տեսագրել ,պատրաստել տեսանյութ,տեղադրել  բլոգներում